با تکرار خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده، این سؤال زیاد پرسیده می‌شود: خانهٔ هوشمند وقتی برق می‌رود چه می‌کند، و مهم‌تر، وقتی برق برمی‌گردد چه اتفاقی می‌افتد؟ همهٔ چراغ‌ها یک‌دفعه روشن می‌شوند؟ قفل در باز میماند؟ پرده وسط راه گیر می‌کند؟ بیشتر این نگرانی‌ها با چند تنظیم ساده و یک یوپیاس کوچک حل می‌شود.
در لحظهٔ قطعی چه می‌شود؟
هر دستگاهی که از برق شهر تغذیه می‌شود خاموش می‌شود: کلیدهای هوشمند، گیتوی، مودم، عملگرهای تابلو و تاچ‌پنل‌ها. دستگاه‌های باتری‌دار، مثل بیشتر سنسورهای بی‌سیم و قفل‌های دیجیتال، کار خودشان را می‌کنند، ولی چون گیتوی و مودم خاموش‌اند، پیامشان به جایی نمی‌رسد.
یعنی در طول خاموشی، خانهٔ هوشمند تقریباً یک خانهٔ معمولی است. مسئلهٔ اصلی لحظهٔ برگشت برق است.
وقتی برق برمی‌گردد: تنظیم «وضعیت پس از برق»
بیشتر کلیدها و رله‌های هوشمند تنظیمی به اسم Power-on State دارند که سه حالت دارد:
- خاموش: خروجی بعد از برگشت برق خاموش میماند. برای بیشتر چراغ‌ها بهترین انتخاب همین است.
- روشن: خروجی روشن می‌شود. برای وسایلی مثل یخچال یا پمپ آب که همیشه باید کار کنند.
- آخرین وضعیت: همان حالتی را می‌گیرد که قبل از قطعی داشت.
اگر این را تنظیم نکنید، ممکن است نیمه‌شب با برگشت برق همهٔ چراغ‌های خانه با هم روشن شوند. در سیستم KNX، رفتار عملگرها بعد از برگشت ولتاژ باس برای هر کانال جداگانه در ETS تعریف می‌شود.
یوپیاس فقط برای قلب سیستم
لازم نیست کل خانه روی یوپیاس برود. این سه را پشت یک یوپیاس کوچک بگذارید:
- مودم یا روتر: تا پیام‌ها و کنترل از راه دور قطع نشود.
- گیتوی زیگبی یا کنترلر مرکزی: تا سنسورهای باتری‌دار در خاموشی هم گزارش بدهند.
- منبع تغذیهٔ KNX: با برق ماندن منبع تغذیهٔ باس، کلیدها و سنسورها فعال می‌مانند. عملگرها بدون برق شهر بار را روشن نمی‌کنند، ولی منطق سیستم زنده میماند.
مصرف این دستگاهها کم است و یک یوپیاس خانگی معمولی ساعت‌ها نگهشان می‌دارد. برای تجهیزات ۲۴ ولتی تابلو، مثل بعضی تاچ‌پنل‌ها یا نوارهای LED، یک منبع تغذیهٔ ریلی باکیفیت مثل مین‌ول HDR-60-24 که ورودی‌اش پشت یوپیاس باشد، پایداری را بالا می‌برد.
قفل دیجیتال
قفل‌های دیجیتال معمولاً باتری دارند و به برق شهر وابسته نیستند، پس خاموشی در را باز نمی‌کند. فقط دو چیز را جدی بگیرید: هشدار ضعیف شدن باتری را نادیده نگیرید، و راه اضطراری قفلتان را بشناسید. بیشتر مدل‌ها کلید مکانیکی دارند یا با پاوربانک و باتری کتابی از بیرون برق می‌گیرند.
پرده برقی
موتور پرده بدون برق حرکت نمی‌کند. در موتورهای کناررو معمولاً می‌شود پرده را با دست کشید و خیلی از مدل‌ها با همین کشیدن، بعد از برگشت برق خودشان حرکت را ادامه می‌دهند. پردهٔ بالارو در همان وضعیت میماند. اگر پنجرهٔ اتاقی برای نور یا تهویه حیاتی است، موقع انتخاب نوع پرده این را در نظر بگیرید.
آیفون، دوربین و تاچ‌پنل
آیفون تصویری و دوربین‌ها با منبع تغذیه یا سوئیچ PoE کار می‌کنند و با رفتن برق خاموش می‌شوند. اگر می‌خواهید در خاموشی هم زنگ و قفل برقی در ورودی کار کند، منبع تغذیهٔ پنل در و سوئیچ شبکه را هم پشت یوپیاس بگذارید.
یک نکتهٔ مهم: قفل برقی در ساختمان یا از نوع «باز با قطع برق» است یا «بسته با قطع برق». قبل از خرید بدانید قفل شما کدام است، چون رفتارش در خاموشی را همین تعیین می‌کند.
تاچ‌پنل‌ها و سرورهای منطقی هم بعد از برگشت برق چند ثانیه تا یک دقیقه طول می‌کشد تا بالا بیایند. اگر بلافاصله کلیدی را زدید و جوابی نگرفتید، کمی صبر کنید.
مراقب کولر گازی باشید
یکی از رایج‌ترین آسیب‌ها بعد از خاموشی به کولر گازی می‌رسد. وقتی برق قطع و چند ثانیه بعد وصل می‌شود، کمپرسور کولری که پریز هوشمندش روی «آخرین وضعیت» است بلافاصله روشن می‌شود و نوسان لحظهٔ وصل شدن به آن فشار می‌آورد.
راه‌حل ساده است. پریز یا رلهٔ کولر را روی «خاموش پس از برق» بگذارید و سناریویی بسازید که سه تا پنج دقیقه بعد از آنلاین شدن گیتوی، کولر را روشن کند. با یک پریز هوشمند و یک قانون زمان‌دار در اپلیکیشن، هم کمپرسور سالم میماند و هم خانه بدون دخالت شما خنک می‌شود. همین منطق برای پمپ آب و آبگرمکن برقی هم جواب می‌دهد.
پیش از فصل خاموشی‌ها
- وضعیت پس از برق همهٔ کلیدها و رله‌ها را بررسی کنید.
- مودم، گیتوی و منبع تغذیهٔ سیستم را پشت یوپیاس بگذارید.
- باتری قفل دیجیتال و سنسورها را چک کنید.
- برای کولر، یخچال و پمپ سناریوی روشن شدن با تأخیر بسازید.
- برای وسایل گران محافظ ولتاژ بگذارید؛ هوشمندسازی جای محافظ ولتاژ را نمی‌گیرد.
خلاصه
خانهٔ هوشمند در خاموشی تقریباً مثل خانهٔ معمولی رفتار می‌کند. فقط لحظهٔ برگشت برق برنامه‌ریزی می‌خواهد. با تنظیم وضعیت پس از برق، یک یوپیاس برای تجهیزات مرکزی و چند سناریوی تأخیری، خاموشی دیگر دردسری برای سیستم نیست. برای اینکه بدانید خانه‌تان بدون اینترنت چه می‌کند، خانهٔ هوشمند بدون اینترنت را هم بخوانید.
پرسش‌های متداول
بعد از قطعی برق باید خانهٔ هوشمند را دوباره تنظیم کرد؟
نه. تنظیمات و سناریوها در حافظهٔ دستگاهها میماند. فقط ممکن است چند دقیقه طول بکشد تا شبکهٔ زیگبی دوباره کامل برقرار شود.
چرا با برگشت برق همهٔ چراغ‌ها روشن شدند؟
چون وضعیت پس از برق کلیدها روی «روشن» یا «آخرین وضعیت» است. آن را در اپلیکیشن یا نرم‌افزار پیکربندی روی «خاموش» بگذارید.
برای کل خانهٔ هوشمند یوپیاس لازم است؟
نه. مودم، گیتوی یا کنترلر مرکزی و منبع تغذیهٔ سیستم کافی است.
نظرات خوانندگان
هنوز نظری برای این مقاله ثبت نشده است. اولین نفر باشید!